Justizia eta Giza Eskubideen sailburuak azpimarratu duenez, aitortzatik, entzutetik eta memoriatik bakarrik egin daiteke aurrera bizikidetza sendo baterantz
“Biktimek erdigunean egon behar dute, Euskadin bizikidetza iraunkorra eta benetakoa eraikitzeko”. Ideia hori ardatz hartuta, Eusko Jaurlaritzako Justizia eta Giza Eskubideen sailburu María Jesús San Josék Terrorismoaren Biktimen Elkartearen (AVT) XI. Jardunaldia inauguratu du gaur Donostian, ‘El dolor no prescribe: víctimas, memoria y política penitenciaria’ goiburu duena.
Inaugurazioko ekitaldian, AVTko presidente Maite Aralucerekin eta Terrorismoaren Biktimei Laguntzeko Elkarte-Plataformako (APAVT) presidente Mónica Muñozekin batera parte hartu du San Josék, eta, hasteko, biktimei omenaldia egin eta haien sufrimendua aitortu eta berretsi egin du “beren duintasunarekin, memoriarekin eta berreraikuntza sozialean duten rol aktiboarekin” hartutako konpromiso kolektiboa, bai gizarte gisa bai administrazio publiko gisa.
Ildo horretan, azpimarratu duenez, diogunean “oinazeak ez du preskribatzen, funtsezko zerbait esaten ari gara: denboraren joanak ez duela kaltea ezabatzen, ez duela erlatibizatzen eta ez duela txikiagoa egiten. Zauri fisikoak senda daitezke, psikologikoak arindu daitezke, baina egin zen bidegabekeriak, bizitzeari utzitako bizitzak, hautsitako konfiantzak, hor jarraitzen dute”. Eta gaineratu duenez, aitortzatik, entzutetik eta oroimenetik bakarrik egin daiteke aurrera bizikidetza sendo baterantz.
Horregatik, Justizia eta Giza Eskubideen Sailetik, sailburuak lehentasunezko hiru ildo estrategiko finkatu ditu: espetxe-erabakietan gardentasuna sendotzea, biktimek aukera izan dezaten informazio argia eta ulergarria eskura izateko, terrorismoko delitugileei eragiten dieten prozesuei buruz; memoria aktibo eta pedagogiko bat bultzatzea, hezkuntzan, unibertsitatean, erakunde kulturaletan eta hedabideetan kontakizun zehatza eta gizatiarra integratuko duena, gertatutakoa azaltzeko eta etorkizuneko indarkeriak prebenitzeko gai izango dena; eta erreparazioa eta laguntza jarraitua bermatzea, denboran luzatuko den laguntza psikologikoaren, aintzatespen instituzionalaren eta eragindako kaltearen erantzukizuna jasotzen duten gizarteratze-programen bidez.
San Josék azpimarratu duenez, superazio kolektiboa lortzeko bidea ez da “berriro hutsetik hastea”, baizik eta herritarren parte-hartzean, justizian eta biktimen duintasunarekiko errespetuan oinarritutako berreraikuntza sozialari ekitea, eta biktimek erdigunean egon behar dute, ez sinbolo gisa, baizik eta eragile aktibo gisa sendatze-prozesuan. Erakundeen entzute aktiboa eskatu du, gardentasuna, konfiantza berreskuratzeko bide gisa, eta gizarte-eragile guztien inplikazioa, memoria pedagogiko eta erreparatzaile batean.
Amaitzeko, San Josék bere esker ona adierazi die AVTri, Terrorismoaren Biktimei Laguntzeko Plataformari eta jardunaldia posible egin duten pertsona guztiei, bere iritziz “hausnartzeko, erantzuteko eta aurrera egiteko aukera” bat delako, Euskadi bidezkoagoa, adiskidetsuagoa eta biktimekiko errespetuzkoagoa izan dadin.