Lanbidek Espainiako Pobreziaren Aurkako Sareari eskaintzen dio diru-sarrerak bermatzeko euskal sisteman GGGa integratzeko eredua

Sara Buesak aintzat hartu du egin beharreko bidea, eta hirugarren sektorearekiko lankidetza-proiektua azaldu du, bazterketa-arriskuan dauden pertsonen estaldura hobetzeko aukera eman duena

Gaur goizean, Lanbide-Euskal Enplegu Zerbitzuak Diru-sarrerak Bermatzeko eta Gizarteratzeko Euskal Sisteman sartzeko esperientzia eskaini du, beste administrazio batzuentzat esperientzia gisa, eskubide hori dutenek, baina ez dakitenek, eskubide horretarako sarbidea hobe dezaten.

Sara Buesa Lanbideko Prestazioen eta Inklusioaren zuzendariak Pobreziaren Aurkako Europako Sareak (EAPN) antolatutako mintegiaren irekieran parte hartu du Bilbon, erakunde hori Espainia osoan BGGrako sarbidea hobetzeko egiten ari den saioen barruan. Bere azalpenean, Buesak euskal esperientzia aztertu du: 2022an lortu zuen prestazioaren transferentzia, eta Konstituzio Auzitegiak berariaz bermatu berri du, baina, gainera, Eusko Legebiltzarrak duela urtebete pasatxo onartutako Legean txertatu da.

«Ezinezkoa zirudien diru-sarrerak bermatzeko eta gizarteratzeko eredu berri bat sortzea, eta hala egin dugu, Pobreziaren Aurkako Sarea bezalako eragileak izan ditugulako, zuekin. Ezinezkoa zirudien Bizitzeko Gutxieneko Diru-sarrera transferitzea eta gure ereduan txertatzea, eta posible egin dugu, baita Sarearekin eta Gizarteratze Ministerioarekin ere. Elkarlanak fruituak ematen ditu, emaitza onak ematen ditu, eta gaur egun Euskadin pertsona gehiago lortzen ditugu, kalteberak izan arren, lehen haien eskubidea onartzen ez zutenak «, laburbildu du.

Integrazioaren arrakasta

Sara Buesak azaldu duenez, esperientzia hori «kudeaketa-erronka» izan da Lanbiderentzat, eta, horren ondorioz, leihatila bakarra sortu da herritarrei informazioa emateko, prestazioak bateratuta eskatzeko, prestazioak aldi berean data berean ordaintzeko, jakinarazpen bakarra egiteko eta sinkronizazio-prozesuak egiteko, prestazio batek bestean dituen ondorioak automatikoki irauli daitezen. Horri guztiari esker, ia 69.000 familia hartzen ari dira, eta lehen urrun baina arrisku-egoeran zeuden pertsonak integratzen ari dira, hala nola indarkeria-mota desberdinen biktima diren emakumeak edo errefuxiatuak.

Hori lortzeko, «kohesioa eman diogu sistemari», EAEko Legea onartuta, eta «biderkatu egin dugu beste administrazio batzuekiko elkarreragingarritasuna», baina Lanbiden lan egiten dutenak inplikatzearen aldeko apustua ere egin dugu; izan ere, haien lana aitortu nahi izan dute, eta beren lanaren zentzu publikoaren motibazioari esker lortu da, «arlo publikotik soilik bermatzen baitira eskubideak».

Baina, horrez gain, Lanbideko Prestazio eta Gizarteratze zuzendariak gizarte-zerbitzuak eta hirugarren sektoreko erakundeak betetzen ari diren zeregina nabarmendu du, «Lanbidek ezin duelako dena konpondu». Legean eta Pobreziaren Aurkako Europako Sarearen lanarekin indartutako zeregina, «gure begiak eta belarriak beren eskubideak ezagutzen ez dituztenengana iristeko eta betebeharrak betetzen laguntzeko», bere gain hartu baitu bidea.

«Horregatik uste dut oso baikorrak izan behar dugula. Huts egiten duenaren diagnostikoan gera gaitezke, eta badago politikoki gai hori erabil dezakeenik, BGG ez dela iristen behar lukeen guztietara, nahiz eta gero gobernatzen duten tokian ez duten ezer egiten beren eskumenekin hobetzeko. Lanbiden hobekuntza asmo horrekin geratu nahi dugu, mintegi honekin ere egiaztatzen dena. Izan ere, mintegi honen abiapuntua eredu sozial inklusibo, solidario, kohesionatu eta aukera-berdintasunarekiko konpromisoa da «, laburbildu du Buesak.