Euskadik lan-erronka berriei ematen dien erantzuna indartu du, Enplegu eta Tokiko Garapen Planak onartu ondoren

• Eusko Jaurlaritzak langabezia-tasa esanguratsuak eta lurralde-banaketa askotarikoa duten hiru lurraldeetako hamabost udal edo udalerri-talde adierazgarri aukeratu ditu tokiko enpleguaren plan pilotuak abian jartzeko
• Enplegu Politika Publikoen Euskal Kontseiluak (EKPB) bere funtzionamendu-erregelamendua onartu du gaur, eta Euskadin enplegu-politikak koordinatzeko funtsezko organo gisa finkatu da. Gasteizen egin da bilkura, eta balio izan du 2030erako Enpleguaren Euskal Estrategiaren eguneratzea onartzeko eta Enplegu eta Tokiko Garapen Plan (LAP) berrien inplementazioan aurrera egiteko, hori izan baita, zalantzarik gabe, topaketaren akordio nagusia.

Kontseiluak baliozkotu egin du Enplegu eta Tokiko Garapen Planetarako (LAP) esparru metodologikoa. Tresna estrategiko honi 10.000 biztanletik gorako udalerriek eta toki-erakundeek ezarri beharko dute. Era berean, 2025ean Bizkaia, Gipuzkoa eta Arabako udalerri esanguratsuekin fase pilotu bat martxan jartzea berretsi dute. Hedatze hori Enplegurako eta Toki Garapenerako Lankidetza Funtsean oinarritzen da, eta Kontseiluak funts honen esleipen ekonomikoa ere aztertu du.

Zehazki, 2026ko enplegu eta tokiko garapen planen txostena eta aurten bertan martxan jarriko den fase pilotu baten txostena onartu dira. Txosten hauek eta beste izapide batzuk gaur onartu ondoren, Gobernu Kontseiluari aurkeztuko zaizkio, datozen egunetan onar ditzan.

Enpleguaren Euskal Legeak udalerriei ematen die enpleguari eta toki-garapenari buruzko planak abian jartzeko eskumena, eta aukera ematen die enplegua sustatzeko ekintzak abian jar ditzaten, udalerriaren garapen sozial eta ekonomikoari lotuta, bai eta baztertuta edo baztertzeko arriskuan dauden pertsonen gizarteratzea eta laneratzea sustatzeko ekintzak ere. Udalerriek enplegu zerbitzu jakin batzuk emateko aukera ere ezartzen du.

Hau dela eta, tokiko enplegu- eta garapen-planak tokiko enplegu-politika publikoak planifikatzeko tresnak dira, ekonomia- eta gizarte-jarduera suspertu eta eraldatzera zuzenduak, hazkunde eta lan duina sortzeko helburuarekin, dauden baliabideei eta lurralde-testuinguruaren aukerei erreparatuta.

Horretarako, Tokiko Enplegu eta Garapenerako Lankidetza Funtsa sortu da, 2025. urterako 2,8 milioiko zuzkidura duena, toki-erakundeek tokiko enplegu- eta garapen-planak egingo dituztela bermatzeko, eta toki-erakunde bakoitzari dagozkion baliabide ekonomikoen esleipenak zehaztu dira. Hau guztia lagungarria izango da metodologia bat zehazteko, hura definitu, ezarri eta garatzeko.

Plan pilotuak

Plan hauek 2025. urte honetan “garapenaren eta definizioaren hasierako fasean” daudenez, “komenigarritzat” jo da, eta hala erabaki du Euskadiko Politika Publikoen Euskal Kontseiluak, zenbait toki-erakundetan martxan jarriko diren plan pilotu batzuetatik abiatzea. Horri esker, hurrengo ekitalditik aurrera, gainerako udalerrietara zabaldu ahal izango dira, oro har, enplegurako eta toki-garapenerako planak.

Biztanleria handia eta langabezia-tasa esanguratsuak dituzten eta lurralde-banaketa anitza duten udalek parte hartuko dute fase pilotu honetan. EAEko Enplegu Legeak lehentasuna ematen zion plan hauek udalaz gaindiko egituretatik egiteari, eta, beraz, egokitzat jo da, halaber, errealitate hori plan pilotu hauetan jasotzea. Hori dela eta, plan horiek udalerriek eurek edo mankomunitateek, koadrilek edo bestelako udalerri-elkarteek kudea ditzakete.

Hauek dira enplegu eta tokiko garapenerako plan pilotuak martxan jartzeko hautatutako hamabost tokiko erakundeak:

• Bizkaia: Bilbo, Barakaldo, Sestao eta Durangaldeko Mankomunitatea.
• Gipuzkoa: Donostia-San Sebastián, Irun, Errenteria, Eibar, Hondarribia, Pasaia, Oiartzun y Lezo.
• Araba: Gasteiz, Amurrio eta Arabako Lautadako Kuadrilla.

Hasierako etapa honetan, jardueren ardatza izango da planaren diagnostikoa egitea, diseinatzea, ezartzea eta gauzatzea, eta jarduerak programatzeko jarduerek eta haien segimenduak eta ebaluazioak ez dute pisu handirik izango.

Saioan, CVPPEk gobernantza parte-hartzaile eta gardenarekin duen konpromisoa berretsi da, eta gizarte-elkarrizketaren eta Eusko Jaurlaritzaren, foru-aldundien, toki-erakundeen eta gizarte-eragileen arteko lankidetzaren garrantzia nabarmendu da. Mikel Torres lehendakariorde eta Ekonomia, Lan eta Enplegu sailburuak azpimarratu duenez, “Euskadi enplegu-eredu justuago, inklusiboago eta lurraldearen benetako beharrekin lerrokatuago baterantz urrats sendoak ematen ari da. Kontseiluaren instituzionalizazioa eta PEDLak ezartzea funtsezko zutabeak dira kalitatezko enplegua bermatzeko, lurraldeari eta erronka sozial eta ekonomiko berriei egokitua”.

Mikel Torres lehendakariordeaz eta Alfonso Gurpegui sailburuordeaz gain, Kontseiluan izan dira Elena Pérez Barredo, Lan eta Gizarte Segurantzako sailburuordea, María Begoña Pedrosa, Hezkuntza sailburua, Mikel Jauregi, Industria, Trantsizio Energetiko eta Jasangarritasuneko sailburua, Francisco Pedraza, Lanbideko zuzendari nagusia, Teresa Laespada, Arabako Foru diputatua, Enplegu eta Enplegu eta Enplegu sailburua, besteak beste.